Bedeninizin duyumlarıyla gerçekten bağlantıda olduğunuzu en son ne zaman hissettiniz? Hayatlarımız giderek dış dünyadan gelen uyaranlara verdiğimiz tepkiler etrafında şekilleniyor. Bizler de günümüz toplumunda işlevsel olabilmek için içsel duyumları ve bedenimizin bize söylediklerini görmezden gelmeyi öğreniyoruz. Dışarının talep ve beklentileri, iç dünyamızda olan bitenden daha önemli hale geldikçe önceliklerimizi buna göre düzenliyor ve bedenimizle olan ilişkimizi ihmal ediyoruz. Bu bağı yeniden kazanmak ve hayatı algılayış biçimimizi dönüştürmek için başvurabileceğimiz yaklaşımlardan biri ise embodiment yani bedenlemedir. Embodiment hakkında tüm merak ettiklerinizi araştırdık.
Embodiment nedir?
Dünya ile bedenimiz aracılığıyla iletişim kurarız. Hisseder, algılar ve tepki veririz. Hayatı deneyimleyebilmek için beş duyumuza ihtiyaç duyarız. Embodiment ya da bedenlenme ise yaşamı yalnızca zihimizde deneyimlediğimiz bir senaryo yerine, bedende olmayı; anı bütünüyle yaşarken ortaya çıkan tüm duygulanımları bedenimize yayabilmeyi ifade eder.
Embodiment, temelde bir bedensel farkındalık pratiğidir. Bu pratik aracılığıyla anda kalma, regülasyon, bütünlük hissi ve içsel dengeyi bulma süreçlerinde bedeni bir araç olarak kullanabiliriz. Günümüzde pek çoğumuz, duygusal olarak regüle hissetmediğimiz için dış dünya ile hizalanmış değil, tepkisel bir yerden iletişim kuruyoruz. İçgüdüsel olarak yükselen tepkiler kontrolümüz dışında ortaya çıkarken geriye dönüp baktığımızda hayatı sahip olduğumuz tüm bilgileri kullanmadan, ezberlenmiş davranış kalıpları üzerinden deneyimlediğimizi fark edebiliyoruz.
Bedensel farkındalık, hem fiziksel bedenimizle hem de benliğimizle kurduğumuz ilişkiyi araştırır. Ezberlenmiş tepkiler yerine davranışlarımızı seçebilme imkanını bize geri kazandırmak için bedenimiz, düşüncelerimiz ve eylemlerimiz arasındaki uyumlu etkileşimi destekler.
Bedenin somatik psikolojideki rolü
Embodiment uygulamaları, somatik psikoloji yaklaşımının altında yer alır. Bu yaklaşımda psikolojik süreçler yalnızca zihinsel ve duygusal düzeyde değil, beden deneyimi üzerinden de ele alınır. Somatik psikolojiye göre yaşadığımız olaylar; fiziksel, duygusal ve ruhsal varlığımızı bir bütün olarak etkiler. Bu nedenle tüm deneyimlerimiz, duyusal sistemlerimiz aracılığıyla işlenir.
Beden ile olan bağı güçlendirmek için embodiment pratiklerinde üç duyusal geri bildirim sistemi üzerine çalışılır. Bunlar eksterosepsiyon, interosepsiyon ve propriosepsiyondur.
Eksterosepsiyon, beş duyu organımız aracılığıyla dış dünyayı algılama yeteneğidir. Belirli duyulara bilinçli olarak dikkat etmeye odaklanan farkındalık egzersizleri ile deneyimlenebilir. Propriosepsiyon, bedenimizin uzaydaki konumunu ve hareketini algılama yeteneğidir. Yoga pratikleri, dans ve hareket temelli uygulamalar bu alanı geliştirmeye yönelik bir pratik olabilir.
İnterosepsiyon, iç bedenin duyusal deneyimini kapsar. Kalp atışı, açlık, nefes, duygular gibi bedensel duyumları hissedebilme yeteneğini ifade eder. Nefes çalışmaları, bilinçli yeme egzersizleri ve beden taramaları interosepsiyonu geliştirmeye yönelik uygulamalara örnektir.
Embodiment pratikleri
Bedeninize odaklanmanızı ve bedensel deneyimi geliştirmenizi desteklemek üzere çeşitli teknikler uygulayabilirsiniz. Günlük hayatta kolaylıkla deneyimleyebileceğiniz bazı embodiment pratikleri şunlardır:
Farkındalıklı hareket
Yoga, Tai Chi ve Qi Gong gibi pratikler, hem interosepsiyon hem de propriosepsiyonu geliştirmek açısından önemlidir. Bu uygulamaları yavaş bir şekilde, her adımı hissederek ve nefesle birlikte deneyimlemek fayda sağlar.
Nefes çalışmaları
Nefes çalışmaları sayesinde bedende çoğu zaman otomatik olarak işleyen süreçlere farkındalık getirebiliriz. Karından, göğsün yanlarından ya da üst gövdeden nefes almayı deneyebilir; nefesin burun içindeki duyumlarına odağımızı yöneltebiliriz.
Beden odaklı meditasyon
Bu meditasyonlar, bedenin belirli bir bölgesine yoğun farkındalık getirilerek yapılabilir. Örneğin alın bölgesine ya da kalp alanına dikkatimizi yöneltebilir veya tek bir odak yerine beden taraması yaparak ayak parmaklarından başın tepesine kadar farklı bölgeleri sırasıyla fark edebiliriz.
Ses uygulamaları
Mırıldanma, mantra tekrarı veya şarkı söyleme gibi uygulamalarla, ses tellerinden tüm bedene yayılan ve parasempatik sinir sistemini uyaran etki gözlemlenebilir.
Kendi kendine masaj
Ellere, ayak tabanlarına veya yüze yapılan masajlarla ya da yalnızca kendimize dokunarak ortaya çıkan bedensel duyumlara odaklanabiliriz.
Ellerle çalışmak
Seramik ya da kil ile çalışmak gibi el kullanımı gerektiren faaliyetler, bedensel farkındalığı destekleyen uygulamalar arasında yer alır.
Embodiment uygulamaları ve spiritüellik
Bedende olmak, aydınlanma yolculuğunda geliştirdiğimiz önemli becerilerden biridir. Bedenimizin farkında olduğumuzda, hayatın gelip geçen hallerine kapılmadan merkezimize dönebiliriz. Bu farkındalık, aynı zamanda bedenimizin taşıdığı içsel bilgelik ile bağlantıda kalmamıza da yardımcı olur.
Bedende olma hali, kendimize karşı duyarlılık geliştirmemizi sağlar. Enerjimiz, sezgilerimiz ve içsel rehberliğimizle kurduğumuz bağı güçlendirir. Bedeni maneviyata açılan bir kapı olarak kullandığımızda, spiritüel farkındalığımız derinleşir ve kendi sesimizi dinlemeyi öğreniriz.
Embodiment günlük hayatta bize nasıl yardımcı olur?
Embodiment, duyuların ve fiziksel bedenin doğrudan deneyimi ile ilgilidir. Kendimizle ve bedenimizle temas halinde olmayı; çalışırken, hareket ederken, spor yaparken ya da başkalarıyla ilişki kurarken de deneyimleyebiliriz.
Günlük hayata eklediğimiz bu uygulamalar, fiziksel, zihinsel ve duygusal sağlığımızı desteklerken kendimizle, çevremizle ve dünya ile daha dostane bir ilişki kurmamıza da alan açar. Bedenimizle kurduğumuz ilişki derinleştikçe, kendi sınırlarımızın, bizim için neyin iyi ya da zorlayıcı olduğunun ve kendimize nasıl daha iyi bakabileceğimizin farkındalığı artar. Bedenimizin hareketle olan ilişkisini daha net fark etmeye başlar; beslenme, uyku gibi faktörlerden nasıl etkilendiğini ve hastalıkla olan ilişkisini anlamlandırırız.
